Cursus gezonde productieve koeien met weinig eiwit

Op gezamenlijk initiatief ontwikkelde en begeleidde Boerenverstand in 2022 samen met Kernpraktijken Rundvee een landelijk trainings‑ en leerprogramma voor melkveehouders en dierenartsen voor eiwitarm voeren. In workshops en praktijkbijeenkomsten leerden deelnemers hoe zij het ruw‑eiwitgehalte in het rantsoen konden verlagen, ten behoeve van verlaging van emissie en verbetering van bedrijfsvoering , terwijl melkproductie en diergezondheid behouden blijven.  

Aanleiding en context 

Het verlagen van het ruw‑eiwitgehalte in melkveerantsoenen is een belangrijk aangrijpingspunt voor het verminderen van stikstof‑ en ammoniakverliezen. Daarnaast spelen prijsstijgingenvan grondstoffen als kunstmest en krachtvoer al enkele jaren. Het zal dus altijd lonen om de eiwitvoorziening scherp af te stellen, veel eigen ruwvoer te benutten en stikstof verliezen zoveel mogelijk te beperken. Het is wel belangrijk dat de diergezondheid en productie op peil blijven. Tegelijkertijd zorgt eiwitarm voeren in de praktijk voor onzekerheid: hoe ver kun je gaan zonder risico’s voor gezondheid, vruchtbaarheid of productie? 
Binnen het netwerk Kernpraktijken Rundvee leefde een duidelijke kennisvraag bij zowel dierenartsen als melkveehouders. Er was ruimte voor 25 landelijke veehoudergroepen van 10 veehouders, verdeeld over de 15 dierenartsenpraktijken binnen Kernpraktijken Rundvee. Die vormden het vertrekpunt voor een leerprogramma waarin actuele kennis werd gecombineerd met praktijkervaringen van deelnemers. 

Betrokken partijen 
Het traject is opgezet in samenwerking met Kernpraktijken Rundvee, een samenwerkingsverband van vijftien onafhankelijke rundveepraktijken verspreid over Nederland. Het is mede mogelijk gemaakt door een subsidie van LVVN. 
Boerenverstand ontwikkelde de inhoud en verzorgde de begeleiding van het leertraject. Dierenartsen speelden een centrale rol als begeleider op het bedrijf, aangevuld met externe experts. In totaal namen circa 250 melkveehouders deel aan de cursus. 

Aanpak 

Het programma bestond uit: 
landelijke webinars (4) waarin kennis werd gedeeld over eiwit, stikstof, penswerking en diergezondheid; 
praktijkbijeenkomsten in kleine groepen (3), begeleidt door een expert en de eigen dierenarts; 
Tijdens deze bijeenkomsten vond er een gezamenlijke analyse van bedrijfsdata, zoals rantsoenen, melkcontrole‑ en KringloopWijzer‑gegevens plaats evenals een vergelijking onderling  tussen deelnemers 
De workshops waren zo opgezet dat deelnemers stap voor stap ontdekten wat eiwitarm voeren betekende voor hun eigen bedrijf.

 
Resultaten en inzichten 

Het programma liett zien dat veel melkveehouders hun eiwitniveau kunnen verlagen zonder negatieve effecten., Een belangrijk inzicht is dat de combinatie van kennisoverdracht, praktijktoetsing en begeleiding door de eigen dierenarts cruciaal is. Juist die combinatie maakt het mogelijk om onzekerheid weg te nemen en gerichte stappen te zetten. 

Vervolg 

De ervaringen uit cursus Gezonde productieve koeien met weinig eiwit vormen de basis voor nieuwe trainingen en workshops rond rantsoenoptimalisatie, stikstof en diergezondheid. Het traject laat zien hoe workshops en trainingen kunnen bijdragen aan concrete verandering op het bedrijf, wanneer leren centraal staat en wordt gekoppeld aan de dagelijkse praktijk. 

Contact 
 
Vragen over de workshops? Of benieuwd over hoe wij kunnen optreden als extern expert op thema’s eiwitarm voeren? Neem contact op met: 
Pauline Athmer, consultant melkvee, pauline@boerenverstand.nl